saðlýk için her þey

2000'li yýllara girerken dakikada 11 yeni olgunun aramýza katýldýðý çaðýmýzýn salgýný olarak kabul edilen hastalýk, AIDS. Ýlk defa 1981 yýlýnda Amerika Birleþik Devletleri'nde ve Haiti'den gelen göçmenlerde ender rastlanan Pneumocystis carinii pnömonisi (PCP) ve Kaposi sarkomu (KS) olgularýnýn saptanmasý ile AIDS, "Edinsel Ýmmün Yetmezlik Sendromu" tanýmlanmýþtýr. PCP ve KS olgularý o tarihe kadar tek tek olarak görülmekte ve herhangi bir sorun olmamakta idi. Ayný tarihlerde Amerika Birleþik Devletleri'nde saðlýk merkezi klinisyenleri ve epidemiyologlar özellikle genç homoseksüel erkeklerde, birlikte görülen hastalýk tablolarýný fark etmiþler ve bu olgularý Hastalýk Kontrol ve Önleme Merkezine (Center for Disease Control and Prevention-CDC) bildirmiþlerdir. 1981 yýlýnýn Haziran ayýnda sürveyans çalýþmalarý baþlamýþ ve Þubat 1983 tarihine dek 1000 HIV/AIDS olgusu bildirilmiþtir.

1980'li yýllarýn baþlarýnda olgu sayýsýnýn az olmasý ve homoseksüel erkek grubunda görülmesi nedeni ile hastalýk fazla ilgi çekmemiþti. Ne zaman ki biseksüel erkekler aracýlýðý ile kadýnlara ve enfekte hamile kadýnlardan da bebeklere enfeksiyon geçmeye baþladý, olgu sayýlarý giderek arttý ve HIV/AIDS tüm dünyanýn odak noktasý durumuna gelmeye baþladý.

Yayýlma yollarýnýn özelliði, hastalýðýn belirtisiz geçen uzun bir döneminin olmasý ve taný koymanýn kan testleri dýþýnda olanaklý olmamasý HIV enfekte olgu sayýlarýnýn giderek artmasýna neden olmaktadýr. Týp dünyasý, gönüllü kuruluþlar hastalýðýn öneminin anlatýlabilmesi, toplumun bilgilendirilmesi ve korunma yollarýnýn öðretilmesi için çalýþmalar düzenlemeye baþlamýþlar ve 1 Aralýk gününü de "Dünya AIDS Günü" olarak ilan etmiþlerdir. Dünya Saðlýk Örgütü her yýl 1 Aralýk için bir slogan belirlemekte ve tüm ülkeler bu çerçevede toplumu bilgilendirmeye yönelik çalýþmalar yapmaktadýrlar. 1999 yýlýnýn sloganý "Dinle, Öðren, Yaþa!" olarak belirlenmiþ olup bu slogandaki amaç, hastalýkla ilgili farkýndalýlýðý artýrmak ve AIDS programlarýný güçlendirmek olarak düþünülmüþtür.

 Kan ve kan ürünlerinin rutin HIV yönünden taranmasý, antiretroviral ilaçlarýn kullanýma girmesi, fýrsatçý enfeksiyonlarýn profilaksisinin (önlenmesinin) ve tedavisinin yapýlabilmesi, yaygýn ve etkili eðitim programlarýnýn uygulanmaya baþlanmasý ile HIV/AIDS epidemisinde (yaygýnlýðýnda) son yýllarda önemli deðiþiklikler gözlenmeye baþlamýþtýr.

Dünyada HIV/AIDS
 Birleþmiþ Milletler HIV/AIDS Ortak Programý (UNAIDS) verilerine göre dünyada 1994 yýlýnda 17 milyon HIV/AIDS'li kiþi yaþarken Aralýk 1999 da bu rakamýn 33.6 milyona ulaþtýðý bildirilmektedir (Þekil 1).

Size 1,5 ile 5 gün arasýnda zaman kaybettiriyor…

Ýstanbul Üniversitesi Týp Fakültesi Viroloji ve Ýmmünoloji Ana Bilim Dalý Öðretim Üyesi Prof. Dr. Selim Badur, grip nedeniyle oluþan iþ günü kaybýnýn 1,5 ile 4,9 gün arasýnda deðiþtiðini, kayýplarýn toplum açýsýndan büyük maliyetler yarattýðýný bildirdi.

Prof. Dr. Badur, yaptýðý yazýlý açýklamada, son 15 yýldýr özellikle çocuklarda ve risk gruplarýndaki kiþilerde oluþturduðu olumsuzluklar üzerinde durulan gribin, son yýllarda çalýþan kesim üzerindeki olumsuzluklarýnýn da irdelenmeye baþlandýðýný belirtti.

Son 13 yýlýn bilimsel makale taramalarýnýn, gribin maliyetinin Almanya ve Fransa’da yýlda 10-15 milyar dolara kadar yükseldiðini gösterdiðini ifade eden Prof. Dr. Badur, iþ yerlerinde gribal enfeksiyonlara karþý mücadele etmenin ve salgýn öncesinde gerekli tedbirleri almanýn iþ dünyasý açýsýndan hayati önem taþýdýðýný vurguladý.

Avrupa Grip Gözlem Komitesi (EISS) ile Avrupa Hastalýktan Korunma ve Kontrol Merkezi’nin (ECDC) 2008 yýlý baþýnda Avrupa’daki grip dalgasý konusunda kamuoyunu bilgilendirdiðini ve gerekli önlemlerin alýnmasý konusunda uyarýda bulunduðunu anýmsatan Prof. Dr. Badur, Birleþmiþ Milletler (BM) ve Dünya Bankasý’nýn da yayýmladýklarý raporda, grip ve kuþ gribi konusunda uyarýlarýný tekrarladýðýný ifade etti.

Son 15 yýlda, en fazla küçük çocuklarda etkili olan mevsimsel gribin, artýk ciddi biçimde çalýþan yetiþkinler üzerinde olumsuz etkiler yarattýðýný ve iþ gücü kayýplarýna yol açtýðýný belirten Prof. Dr. Badur, þunlarý kaydetti:

”Gribin 3-4 günlük akut dönemini atlattýktan sonra iþe dönen çalýþanlarýn performansý yüzde 80 düþüyor, tam olarak iyileþmeleri ise 1-2 haftayý buluyor. Ýþ gücü kayýplarý sadece yetiþkinlerin kendi hastalýðýndan kaynaklanmýyor, grip olan çocuklarýna bakmak için evde kalan yetiþkinlerin iþ günü kayýplarý da 7 güne kadar çýkýyor. Çocuklarý ile ilgilenmek zorunda kalan yetiþkinler, iþ yerine gelseler bile uykusuz olduklarý için iyi bir performans gösteremiyor. Grip nedeniyle oluþan iþ günü kaybý 1,5 ile 4,9 gün arasýnda deðiþiyor. Ýþ günü kaybý ve hastalýk sonrasý iþe dönen kiþilerin düþük kapasiteyle çalýþmaya devam etmelerinden doðan üretim kayýplarý, toplum açýsýndan büyük maliyetler yaratýyor.”

Gripten korunma ve ayný zamanda grip tedavisinin birçok etkili yöntemi olduðunu belirten Prof. Dr. Badur, açýklamasýnda, ”Gribin toplum üzerindeki ekonomik yükünü azaltmak için bu yöntemlerden faydalanýlmalýdýr. Özellikle toplu grip salgýný ihtimalinin bulunduðu iþ yerlerinde gerekli önlemleri almak, iþ yeri sahibinin sorumluluðu olmalýdýr. Bu bilinçle hareket etmek, iþ yerlerindeki bu kayýplarý da minimuma indirebilecek, diðer yandan da toplum saðlýðý anlamýnda olumlu bir adým atýlabilecektir” ifadesine yer verdi.

AA

http://www.haberturk.com/haber.asp?

Menisküs, insan dizinin bir bölümü. Terim halk arasýnda bir diz hastalýðýný tanýmlamak için kullanýlýr. Menisküs rahatsýzlýklarý sadece sporcularda deðil, dizini herhangi bir þekilde zorlamýþ herkeste görülebilir.

menisküs yýrtýðý dizde aðrý, kilitlenme, hareket kýsýtlýlýðý ve sývý toplanmasý gibi çeþitli þikayetlere neden olur

Menisküs nedir? Fonksiyonlari nelerdir?
Menisküs diz ekleminin içerisinde -C ve -O seklinde kulak kepçesi kivamindaki kikirdak ince yastikçiklardir. Her iki diz içerisinde 2 tane bulunur. Eklem sikiligini saglamak, diz eklemini olusturan kemiklerin temas yüzeylerini artirmak, kemiklerin üzerine düsen basinci dagitmak, sok kuvvetleri emmek, diz içi sivisinin eklem kikirdaklarina yayilmasini saglamak ve eklemin beslenmesini saglamak gibi görevleri vardir.

Menisküs yaralanma sebepleri nelerdir?
- Dize direk gelen darbeler; trafik kazalari, diz üzerine düsmeler, diz üzerine gelen tekmeler gibi

- Indirek yaralanmalar; ayak yerde sabitken gövdenin diz üzerinde dönmesi futbol, kayak gibi spor aktiviteleri, ayak takilmasi sonucu diz üzerinde vücudun dönmesi

- Dejeneratif yaralanmalar; genelde yaslilarda ve küçük darbelerin birikimi sonucu menisküsün parçalanmasi



Menisküs yaralanmasinin belirtileri nelerdir?
- Agri ve sislik
- Eklem hareket açikliginda azalma
- Diz içerisinde sivi birikmesi
- Takilma
- Kilitlenme
- Bosalma hissi


Menisküs yaralanmasinin tanisi nasil konulur?
Erken teshis önemlidir. Basit düsme veya spor faaliyetleri sonrasinda olusan agri ve sislik basite alinmamali, doktora basvurulmalidir. Yýrtýk zaman içerisinde kýkýrdak hasarý ve zaman içerisinde kireçlenmeye neden olabilir. Iyi bir hikaye ve dizin çesitli manevralar ile muayenesi tanida önemlidir. Gerekli görülürse MR ve tani amaçli artroskopi yapilabilir.


Menisküs nasil tedavi edilir?
Baslangiç tedavisi istirahat, buz uygulama, bandaj ile kompresyon ve dizin yukarida tutulmasidir. Agri ve þiþligi gidermeye yönelik inflamasyon giderici ilaçlar kullanilabilir. Fizik tedavi ve kas güçlendirici egzersizlerden faydalanilabilir. Menisküsün 1/3 dis bölümünde kan dolasimi vardir, bu bölgelerdeki yýrtýklar menisküs kendi beslenmesi sayesinde yirtik tamir edilebilir. 2/3 iç kisim ise tam tamir olmaz. Menisküsün iyilesemedigi ve þikayetlerin devam ettigi durumda cerrahi müdahale gerekmektedir. Menisküs yirtiklari kikirdakta asinma ve ileri dönemde kireçlenmeye neden olabildigi için genç ve aktif yasam süren kisilere cerrahi önerilebilir. Cerrahi sonrasi rehabilitasyon tedavinin önemli bir parçasidir. Artroskopi ile yapilan kapali cerrahi ve sonrasinda iyi bir rehabilitasyon ile kisi 3-5 günde günlük hayatina, 3-5 haftada ise spora dönebilmektedir. Artroskopi ile kivrilan yýrtýk parçasi alinarak ya da yirtik dikilerek onarma mümkündür. Yirtik onarma isleminden sonra iyilesme süreci bir miktar daha uzayabilir.

kaynak: Op.Dr.MEHMET TUFAN

Çekiçparmak, ayak ve el parmaklarýnda rastlanan aðrýlý bir rahatsýzlýktýr. Basit önlemlerle rahatlatýlabilir ve gerekirse ameliyatla düzeltilir. Elde çekiçparmak, parmak ucunun hasar görmesi sonucu oluþur...

Tedavi edilmezse, biçim bozukluðunun yaný sýra, elin iþlevlerini de aksatýr. Elde çekiçparmak, bir parmaðýn ucunun bükük kaldýðý durumdur. Daha çok gençler, iþçiler ve sporcular gibi, kaza olasýlýðýnýn daha yüksek olduðu, hareketli insanlarda görülür.

Nedenleri
Ayak parmaklarý baþparmak dýþýnda aralarýnda eklemler bulunan üçer kemikten oluþmuþtur. Ayakkabý ayaða küçük geldiðinde ya da ikinci parmak ötekilerden çok uzun olduðunda, söz konusu parmak, sürekli bükülü durmaya baþlar. Parmaklarýn bükülmesine yol açan bir baþka neden de, parmaklarý düz tutan kaslardaki güç dengesizliðidir.

Eldeki parmaklarýmýzý açmamýzý saðlayan kaslarýn kiriþleri, elin üst yüzünde yer alýr. Parmak ekleminin ucuna yapýþtýklarý noktaya gelecek bir darbe, bu kiriþlerin kopmasýna neden olabilir. Kiriþ kopunca parmak ucu, parmakla 180ºlik bir açý yapacak konuma gelemez ve hafif bükük durur.

Belirtiler
Çekiçparmak, ayakta oluþabilecek en aðrýlý rahatsýzlýklardan biridir. Genellikle yalnýzca baþparmaðýn yanýndaki parmakta oluþur. Bu parmak hep bükük kalýr. Üstü sürekli olarak ayakkabýya sürtünür ve o yüzden aðrýlý nasýrlara yol açar. Sonuçta, giyilmekte olan ayakkabýlar son derece rahatsýz hale gelir; yenisi alýnmak istendiðinde de ayaða uyaný bulunamaz.

Tedavi
Ayak parmaðýnýn büküklüðü çok ciddi bir durum deðildir. Ayakkabý vurup da aðrýlý nasýrlara neden olmuyorsa, tedavi gerekmez. Bükülü parmakta nasýr oluþmaya baþlarsa, alýnacak en iyi önlem, üstüne küçük bir pamuk parçasý yerleþtirerek daha fazla tahriþ olmasýný önlemektir. Ayrýca nasýrý aldýrmak da olanaklýdýr.

Masraflý olmasýna karþýlýk en akýllýca çözüm, ayaðý rahatsýz eden ayakkabýlarý atýp, yenilerini almaktýr. Çok yüksek topuklardan kaçýnmak gerekir. Topuk ne kadar yüksek olursa, beden aðýrlýðý o kadar ayak parmaklarýna binecek ve çekiçparmaðýn daha çok aðrý yapmasýna yol açacaktýr. Yaz aylarýnda sandalet giyilebilir; parmaklar serbest kalýp rahatlayacaktýr. Ayak temizliðine de her zaman dikkat etmek gerekir, akþamlarý yatmadan önce yapýlacak ýlýk ayak banyolarý, aðrýlarý dindirmenin yaný sýra, enfeksiyonlarý da önler.

Basit önlemlerle geçirilemeyen aðrýlý durumlarda, en iyi çözüm, küçük bir cerrahi giriþimdir. Bükülü eklemin kesilerek düzeltilmesinden oluþan ameliyat kolay ve kýsadýr. Bazen, eklemin düzgün durmasýný saðlamak için, kemiðin içine, 4 -6 hafta kalacak bir tel yerleþtirilir. Bazen yalnýzca baþparmaðýn yanýndaki deðil, iki ayaðýn bütün küçük parmaklarý bükülü olabilir. Bu çekiçparmaklarýn tedavisi de týpký uzun parmaðýnki gibidir.

Eldeki çekiçparmak hiç tedavi edilmese de parmaktaki aðrý kendiliðinden geçer. Ama kopmuþ kiriþin yol açtýðý biçim, bozukluðu ve parmaðýn eski iþlevini kazanmasý aylar sürer. Ýyileþmesi için tedavi edilmesi gerekir. Hastanede, kiriþ yerinden tümüyle kopmamýþsa cerrahi dikiþlerle yerine saðlamca tutturulur. Tümüyle kopmuþsa parmak alçýya alýnýp altý hafta boyunca düz konumda tutularak, kiriþin yerine yapýþmasý saðlanýr. Altý hafta sonra alçý açýlýr.

Parmaðýn hareketliliðini tam anlamýyla kazanmasý için birkaç haftalýk fizik tedavi yapýlýr. Parafin banyolarý ve masaj, zedelenme yerinde oluþmuþ tutukluðu hýzla giderir. Çok ender olarak altý haftalýk alçýdan sonra kas kiriþinin hala yerine yapýþmadýðý görülebilir. Böyle bir durumda, parmaðýn bir ya da birkaç ay tele alýnmasý gerekir. Ama kiriþ yerine yapýþtýktan sonra parmak, eski gücünü kazanacaktýr.

Disk kaymasý aðrýya yol açabilir ve zamanla normal hareketi kýsýtlar. Ancak, vakalarýn büyük bir bölümü, zamanla tam olarak iyileþir. Sýrt ve bel sorunlarý, aðrýlý rahatsýzlýklarýn en sýk rastlanan nedenlerindendir...

Sýrt aðrýsýnýn birçok nedeni vardýr; disk kaymasý bunlardan yalnýzca biridir. Aslýnda, birçok sýrt aðrýsý vakasýnda aðrý kendiliðinden geçer. Týbbi tedavi, ancak aðrý yineliyorsa ve çok þiddetliyse uygulanýr.

Diskler, belkemiðini oluþturan omurlar arasýnda yer alan doku yastýklarýdýr. Her disk, bað dokusundan, sert bir dýþ tabaka ile daha yumuþak, peltemsi yapýda, "çekirdek" denen bir iç tabakadan oluþur. Diskin iþlevleri, omurlar arasýnda sýký bir baðlantý saðlamak ve bir yastýk gibi, belkemiði kolonuna binen yükü soðurmaktýr.

Bir disk kaymasýnda disk, gerçekten kaymýþ deðildir. Sert dýþ tabaka yarýlýr; daha yumuþak iç tabaka, týpký diþ macununun tüpteki bir yarýktan fýþkýrmasý gibi, yarýktan dýþarý çýkar. Diskin yumuþak iç tabakasý, çocuklukta iyice yumuþak ve peltemsi kývamdadýr. Yýllar geçtikçe bu madde yavaþ yavaþ kurur; orta yaþta pelte kývamýný yitirir; yaþ ilerledikçe de katýlaþýr. Daha ileri yaþlarda disk, nedbe dokusu gibi bir nitelik kazanýr. Bu nedenle, yaþ ilerledikçe disk kaymasý olasýlýðý azalýr ve bu durum, bir genç ya da orta yaþ rahatsýzlýðý sayýlabilir.

Disk kaymasý, diskin dýþ tabakasýnýn en zayýf olduðu yerde, yani her omur hizasýnda omurilikten çýkan sinir köklerinin önünde görülür. Kiþinin omurilik kanalý biraz darsa, fýrlayan disk maddesi bu düzeyde sinire baský yaparak disk kaymasýnýn bilinen belirtilerini ortaya çýkarýr. Belkemiði en çok sýrtýn alt bölümüne rastlayan düzeyde yüklenmeye uðrar. Dolayýsýyla, diskin en yetersiz kaldýðý yer burasýdýr. Ancak diskler, belkemiði kanalý boyunca, her düzeyde kayabilir hem sýrtta hem de boyunda.

Nedenleri
Disk kaymasý için sert dýþ tabakada bir çatlak olmasý gerekir. Bu da genellikle normal yaþlanmanýn bir sonucu olarak, doðal yýpranmaya baðlýdýr. Özellikle aðýr bir nesneyi uygunsuz bir biçimde kaldýrma, düþme, ansýzýn öksürme ve hapþýrma, yumuþak disk çekirdeðinin çatlaktan çýkmasýna ve þiddetli bel aðrýsýna yol açabilir.

Belirtiler
Kayan bir disk sinir köküne baský yaptýðýnda, belirtiler sýrt ile belde ve sinir kökünün daðýldýðý bölgede olur. Bu bölge sýrtýn alt kesimiyse, aðrý bacaklarda da hissedilir. Hasta, bel ve sýrttaki belirtilerden biri olan þiddetli aðrýnýn yerini tam olarak söyleyemez. Özellikle baþlangýçta belkemiðinin iki yanýnda uzanan kaslarda aðrýlý kasýlmalar da olur. Hasta hareket edince aðrýsý artar, sýrtüstü yatýnca rahatlar. Öksürme ve aksýrma, fýrlamýþ disk maddesini daha da dýþarý çýkarýp, sýrtta ve bacaklarda keskin aðrýlar yapabilir. Hasta bilmeden baskýya uðrayan sinir kökünün yükünü azaltmak için kayan diskin ters yanýna doðru eðilir. Sinir kökü üstündeki baský çok þiddetli deðilse, sinir iþlevini sürdürür ama aðrý da vardýr. Beyin, aðrýlý baskýnýn disk bölgesinden geldiðini algýlayamaz; durumu, sinirin sonlandýðý beden bölgesinden gelen aðrý olarak yorumlar. Sýrtýn alt bölümündeki bir disk kaymasý, siyatik sinirini uyarýr ve aðrý uylukta, baldýrda, topuk ve ayakta hissedilir. Bu aðrýya "siyatik aðrýsý" denir.

Sinir kökünü etkileyen çok daha þiddetli baskýlar, sinirin iþlevini bütünüyle sona erdirebilir. Bu durumda sinirin daðýldýðý deri bölgelerinde duyu yitimi olur; hafif bir dokunma ya da iðne batmasý duyulmaz. Öte yandan sinirin gittiði kaslar zayýflayabilir, hatta felç olabilir. Diz refleksi gibi refleksler ortadan kalkabilir. Yalnýz bir sinir kökü etkilenmiþse o kadar ciddi bir durum ortaya çýkmayabilir; sinirlerin her biri küçük bir deri bölgesine ya da sýnýrlý sayýda kasa daðýlýr. Ancak idrarkesesinin ya da üreme organlarýnýn sinirleri etkilenirse, bu organlarýn iþlevi sürekli olarak aksayabilir. Bu gibi durumlarda, sinirler üstündeki baskýyý azaltmak için acil týbbi bakým gerekir.

Tedavisi
Akut disk kaymasý olan insanlarýn yüzde 90ýndan fazlasýnda durum, yatakta dinlenmeyle düzelir. Dýþarý çýkan yumuþak disk içi maddesi, genellikle kuruyup ufalarak sinir kökündeki baskýyý kaldýrýr.

Dolayýsýyla baþlýca tedavi, dinlenmedir. Doktor muayene sonucu belirgin bir disk kaymasý saptamýþsa, hastaya sýrtüstü yatarak dinlenmesini salýk verecektir. Düz yatýþta, yumuþak iç maddenin taþmasýna yol açan disk baskýsý en düþük düzeydedir. Ayakta duruþta ise basýnç, daha fazladýr. Oturma ve eðilme gibi sýrtýn büküldüðü durumlarda ise, basýnç iyice artar. Yumuþak bir yatak da sýrtýn bükülmesine neden olur. O yüzden en iyisi yataðýn altýna bir tahta yerleþtirmek ya da yer yataðýnda yatmaktýr.

Aðrý kesici ilaçlar aðrýyý azaltýr ama tam olarak kesmez. Kas gevþetici ilaçlar da aðrýlý kas spazmýný giderir. Hastalarýn çoðu, birkaç gün ile üç hafta arasýnda yatakta dinlenerek düzelir. Hemen ayaða kalkmak, hastalýðýn yinelenmesine neden olur.

Dinlenmeyle iyileþmeyen hastalarýn baþka yöntemlerle tedavi edilmesi gerekir. Bir süre bir hastanede yatmalarý ve belki aðrýnýn azaltýlmasý için bacaklarýna çekme uygulanmasý iyi gelebilir. Yine iyileþmeyenlerin özel bir röntgenle durumlarý yeniden incelenir. Sýradan röntgen, omurlarýn yalnýzca gövdesini gösterir. Diskin kendisi, kemikler arasýnda bir boþluk olarak görülür. Bu boþluk, akut disk kaymasnýda deðiþime uðrayýp, farklý bir görünüm vermediðinden "radikülografi" ya da "miyelografi" olarak adlandýrýlan röntgen yöntemlerine baþvurulur. Omurilik kanalýnýn hemen dýþýndaki boþluða röntgen ýþýnlarýyla görünebilen bir boya verilir. Diskte kayma varsa, sürekliliði bozarak, boyanýn daðýlýmýnda bir çentik olarak belirir. Disk kaymalarýnda ameliyat ancak dinlenme yetersiz kalmýþsa, sinir köklerinin iþlevinin bozulduðuna iliþkin belirtiler varsa ve idrarkesesi ile üreme organlarýnýn sinirleri etkilenmiþse uygulanýr. "Laminektomi" olarak adlandýrýlan ameliyatta omuriliði çevreleyen kemiklerde küçük bir oyuk açýlýr; omurilik sinir kökleriyle birlikte hafifçe yana itilir ve disk çýkarýlýr. Hastalar genellikle ameliyattan iki hafta sonra ayaða kalkabilirler.

Disk kaymasýnda, fizik tedavi gibi baþka tedavi yöntemleri de yararlý olabilir. Fizik tedavide, aðrýyý zamanla azaltan ýsý tedavisi ve çekme egzersizleri uygulanýr. Çekme, bir olasýlýkla kas spazmýný da çözerek, aðrýyý azaltýr. Egzersiz sýrt ve karýn kaslarýný güçlendirerek, bu kaslarýn belkemiðine ve sýrt eklemlerine binen yükün bir bölümünü almasýný saðlar. Ancak, bu uygulamalarýn hiçbiri, iyileþme sürecini hýzlandýrmaz; yalnýz hastayý rahatlatýr.

Kimi ülkelerde de fizik tedavi uzmanlarý ve bazý doktorlar tarafýndan "manipülasyon" adý verilen bir tedavi yöntemi uygulanýr. Amaç, fýrlamýþ disk maddesini sinir köküne deðdiði yerden uzaklaþtýrmak, siniri de bölgede oluþabilecek herhangi bir iltihaptan korumaktýr. Fýrlamýþ olan yumuþak disk maddesi sert dýþ tabaka içine geri sokulamaz Bu, týpký sýkýlmýþ diþ macununu tüpün içine yeniden sokmaya benzer. Ancak, sinir kökü üstündeki baskýyý azaltmak için bazý giriþimlerde bulunulabilinir.

Bir baþka yararlý uyulama da epidural enjeksiyonlardýr. Omurilik kanalýnýn hemen dýþýndaki boþluða, steroit kortizonlu bir ilaca karýþtýrýlmýþ bir miktar lokal anestezik verilir. Ýlaç, sinir köklerinin omurilik kordonundan ayrýldýðý yere ulaþýr. Ayrýca, siyatik sinirleri hareket ettirilir ve sinir kökleri çevresinde oluþabilecek küçük nedbe parçalarýný gidermek için bacaklara manipülasyon yapýlýr. Bu tedavi, akut disk kaymasýnýn öteki belirtileri giderilip siyatik sürüyorsa ve bu yolla hemen rahatlama oluyorsa uygulanýr.

Bazý doktorlar, disk kaymasýndan sonraki iyileþme döneminde hastalarýný sýrt bükülmesinden korumak için sýrt destekleri ve korseler de verirler. Ancak, uzun süreli korse kullanýmý, sýrt kaslarýnýn zayýflamasýna neden olabilir.

Disk kaymasý geçirenler ya da uðraþlarý dolayýsýyla böyle bir tehlike altýnda olanlar, bellerine ve sýrtlarýna dikkat etmesini öðrenmelidirler. Yerden bir þey kaldýrýlacaðý zaman bel yerine dizleri bükmek, aðýr yük kaldýrmaktan kaçýnmak, belkemiðinin saðlýðýný korumada en önemli noktalardýr. Öte yandan, þiþmanlamamak da son derece önemlidir. Alýnacak her fazla kilo, sýrta daha fazla yük bindirir. Düzenli egzersiz, sýrt kaslarýnýn dayanýklýlýðýný artýrýr. Yüzme yerçekiminin etkisini azalttýðý ve diskleri aþýrý yük altýnda kalmaktan kurtardýðý için, özellikle yararlýdýr. Sert bir yatak da sýrtý eðilmekten korur.

Kimi insanlar, tedaviden sonra bile tam olarak iyileþememektedirler. Aðýr uðraþlarý olanlarýn daha hafif iþlere geçmesi gerekli olmaktadýr. Sýrtý yormayacak biçimde yaþamalýdýrlar. Akut disk kaymasý geçirenlerin büyük bir bölümü tümüyle iyileþmekte ve daha önceki çalýþma düzenine dönebilmektedir. Gerçi iyileþme süreci birkaç ay almaktadýr ama sabrýn karþýlýðý iyi bir sonuç olmaktadýr.

Gut ya da damla hastalýðý, genellikle aþýrý beslenme ve içki sonucu ayak baþparmaðýnýn iltihaplanmasý sanýlýr. Oysa nedenleri çok daha karmaþýktýr ve tedavi edilmezse kemik ve böbreklerde ciddi bozukluklara yol açabilir...

Gut damla hastalýðý, dokulardaki sývýda aþýrý miktarda ürik asit birikmesi yüzünden oluþur. Bazý besinlerin bedende parçalanmasýyla ortaya çýkan ürik asit, ayný zamanda doku hücrelerinin doðal yýkým ürünü olduðundan, bedende her zaman vardýr. Ama baðýrsak ve böbrekler tarafýndan atýldýðýndan düzeyi hep ayný kalýr. Gut hastalarýnda ise ürik asidin ya oluþumu artmýþ ya da bedenden atýlmasý azalmýþtýr.

Gut hastalýðý erkeklerde ve yaþlýlarda daha çok görülür. 15 - 44 yaþlarý arasýndaki her 1000 kiþiden 1.7 erkeðe karþýlýk ancak 0.1 kadýnda gut hastalýðý görülür. 45 - 64 yaþlarý arasýnda ise 1000 kiþide 11 erkeðe karþýlýk yalnýz bir kadýn hasta olur. Daha ileri yaþlarda ise ayný oran, 12 erkeðe karþýlýk üç kadýndýr. Bazen gençlerde de bazý bozukluklardan ötürü gut hastalýðý görülebilir ama bu oldukça enderdir. Hastalarýn yaklaþýk dörtte birinde hastalýk baþka aile üyelerinde de vardýr ama gut hastalýðý genel olarak varlýklý kiþilere özgüdür. Tipik bir hasta 50 yaþýný geçmiþ varlýklý bir erkek olarak tanýmlanabilir. Þiþmanlarýn gut hastalýðýna yakalanma olasýlýðý biraz daha yüksek olmakla birlikte, þiþmanlýk hastalýk nedenleri arasýnda ancak son sýralarda yer alýr. Gut hastalýðý olanlarýn verilen tedaviyi düzenli olarak uygulamalarý, saðlýk kontrollerini aksatmamalarý, doktorlarýn önerilerine sýký sýkýya uymalarý gerekir. Zaman zaman yapýlacak kan tahlilleri ile kandaki ürik asit düzeyinin saptanmasý, tedavide izlenecek yolun belirlenmesi açýsýndan önemlidir.

Nedenleri
Ürik asit yapýmýnda artýþa neden olan birçok etken vardýr. Eskiden gut hastalýðýna aþýrý beslenme ile alkol kullanma sonucu sindirim ürünlerinde ürik asidin artmasýnýn yol açtýðý düþünülürdü. Günümüzde ise beslenmenin rolünün pek önemli olmadýðý ve baþka nedenlerin çok daha önemli olduðu bilinmektedir. En sýk görülen neden, böbreklerin ürik asidi süzmede yetersiz kalmasýdýr. Bu durum kronik nefrit böbrek iltihabý gibi hastalýklarýn ya da idrar söktürücü türünden bazý ilaçlarýn etkisiyle ortaya çýkabilir.

Aþýrý oranda hücre yýkýmýna yol açan kan ve doku hastalýklarý da gut hastalýðýna neden olabilir. Doðuþtan görülen bazý hastalýklarda da beden normalden daha fazla ürik asit üretir. Ürik asit düzeyi yüksek olan herkes gut hastalýðýna yakalanmaz. Ancak, fazla asit genellikle eklem, deri ve böbreklerde birikerek akut gut krizine yol açabilmekte ya da hastalýðýn kronik biçimine dönüþebilmektedir.

Belirtiler
Ýlk gut krizi akut ve þiddetlidir; çoðunlukla da ayak baþparmaðýnda görülür. Hasta, gece uykusundan apansýz baþlayan þiddetli aðrýyla uyanýr; baþparmak yatak örtüsünün aðýrlýðýna bile dayanamayacak ölçüde duyarlýlýk kazanmýþ olur. Parmaðýn dibi þiþ, derisi kuru, kýrmýzý, sýcak v eparlaktýr. Ayaðýn üstündeki damarlar kabarmýþ olabilir; bazen ateþ de yükselir. Kronik gut hastalýðýnda eklemlerde, deride ve böbreklerde ürik asit tuzlarý birikerek, kalýcý bozukluklar yapar.

Tuz kristalleri eklemlerde, kemik uçlarýndaki kýkýrdak tabakasýnda birikerek, bu tabakanýn düzgün yüzeyini bozar, eklem iltihabýnda olduðu gibi güçleþtirir. Bedenin çeþitlibölgelerinde, deri de þiþlikler belirir. Bunlar kulaklarda daha çok küçük düðmecikler biçiminde olmalarýna karþýlýk, ellerin sýrtýnda ve dirseklerin arkasýnda büyük þiþlikler halindedir. Genellikle zararsýz olan bu þiþlikler, bazen ameliyatla alýnmalarýný gerektirecek kadar büyük boyutlara ulaþýr.

Tedavi
Akut gut krizi tedavi edilmezse, aðrýlý belirtiler 3 - 10 gün sürer. Antienflamatuar ilaçlar da kýsa sürede etkili olur. Ancak bazý hastalarýn sindirim sistemleri bu ilaçlara duyarlýdýr; kusma ve ishal görüldüðünde ilaç fitil ya da iðne olarak verilebilir. Geciktikçe etkileri azaldýðnýda, ilaçlar olabildiðince çabuk alýnmalýdýr. Böbreðin ürik asidi süzme yeteneðini azalttýðýndan, aspirin almaktan kaçýnýlmalýdýr. Aðrý geçtikten sonra hasta rahatsýzlýðýnýn sona erdiðini düþünebilir. Ama hastalýk gizli biçimde sürüp haftalar, hatta aylar sonra yeni bir kriz yapabilir. Ýkinci krizde baþparmaðýn yaný sýra el parmaklarý ile bilekler de etkilenebilir. Yine de ayný anda birkaç eklemin ya da kalça ve omuz eklemi gibi büyük eklemlerin etkilendiði ender görülür.

Doktor, hastanýn genel durumunu belirleyip hastalýðýn ilerlemesini engellemek için baþka tedavi gerekip gerekmediðini saptamak için kan tahlilleri yaptýrýr. Ürik asit düzeyi hafifçe yükselmiþ olanlarýn ya da çok ender kriz geçiren hastalarýn tedavi edilmesi gerekmez. Gut hastalýðý böbreklere iki açýdan zarar verir. Ya biriken ürik asit böbreklerdeki süzme sistemini zamanla çalýþamaz hale getirir ya da deriþik ürik asit kristalleþerek, böbrek taþlarýný oluþturur. Tedavi edilmeyen gut hastalarýnýn beþte birinde böbrek taþý oluþur. Sýk sýk akut krizler geçiren, eklemlerinde deðiþiklikler, derilerinde þiþlikler beliren, böbreklerinden hasta ya da kanlarýnda ürik asit düzeyi hep yüksek olan hastalara, uzun vadeli tedavi uygulamak gerekir. Tedavide, böbreklerden ürik asit atýlýmýný artýran ilaçlar kullanýlýr. Ne var ki, idrara bu kadar çok ürik asit geçmesi, asidin kristalleþerek böbrek taþý oluþturmasýný kolaylaþtýrýr. Hastanýn çok su içip idrarý bazik hale getiren ilaçlar kullanarak, kristallerin daha kolay çözülmesini saðlamasý gerekir. Ayrýca hastaya ürik asit oluþumunu engelleyen ilaçlar da verilebilir.

Uzun süreli tedavi uygulanan hastalar, genellikle bu tedaviyi yaþam boyunca sürdürürler. Zaman zaman yapýlan kan tahlilleri ile durumlarý ve dozda yapýlmasý gereken deðiþiklikler belirlenir. Tedaviye ara verilirse, ürik asit yeniden yükselerek kriz yaratabilir. Uzun süreli tedavinin etkisiyle kriz olasýlýðý azalýr, ender olarak kriz görülse bile bunlar, tedaviden önceki kadar ciddi ve sýk olmaz.

Göðüs kemiðinin ileri doðru bükülerek göðüste bir çýkýntý oluþturmasýna "güvercingöðüs" adý verilir. Biçim bozukluðu bazen solunum hastalýklarýna, bazen de belirli bir nedene baðlý olmaksýzýn geliþir...

Güvercingöðsün oluþmasýna göðüs kemiðinin yapýsý zemin hazýrlar. Anne karnýnda geliþen dölütte bu kemik de öteki kemikler gibi kýkýrdaktan oluþur. Kemik tam anlamýyla geliþtiði zaman, göðüs kemiðinde, aralarýnda kýkýrdak halkalarý bulunan beþ dizi kemik bulunur.

Kemik dizileri arasýnda yer alan kýkýrdaklar, gençlerde son derece esnektir. 25 yaþýndan sonra bunlarýn bir bölümünün yerine kemikler geçer, en sütteki iki kemiðin arasýndaki kýkýrdak tabaka ise varlýðýný yaþam boyunca korur. Böylece solunum sýrasýnda akciðerlere hava doldukça göðüs kafesi geniþleyebilir.

Nedenleri
Göðüs kemiði bazen anormal biçimde geliþerek göðsün dýþa doðru bükülmesine yol açar. Bu biçim bozukluðunun nedeni çoðunlukla bilinmez. Ama ender görülen nedenlerden biri uzun süre derin soluk almaktýr. Akciðerlere dolan hava, kýkýrdaklarýn gevþemesine ve göðüs kaslarýnýn aþýrý çalýþmasýna neden olur. Böylesine derin soluk alma nedenlerinden biri eskiden veremdi ama günümüzde daha çok astým ve "kistik fibroz" adý verilen bir hastalýktýr.

Belirtiler
Güvercingöðüs deyimi, göðüs kemiðinin anormal biçimde ileri çýkmýþ olduðu durumlarý tanýmlamakta kullanýlýr. Göðsün ortasýnda, önde yer alan bu kemiðin anatomideki adý sternumdur. Kaburgalar bu kemiðe baðlanýr. Eriþkinlerden çok çocuklarda görülen bu yapý bozukluðunda kemik ileri doðru uzar ve göðüs, kuþa benzeyen bir görünüm kazanýr. Bozukluk bazen doðuþtandýr, ama çoðunlukla sonradan geliþir; bazen de solunum hastalýklarý sonucunda ortaya çýkar.

Tedavi
Güvercingöðüs çok fazla sorun yaratmadýðý sürece herhangi bir tedavi gerektirmez ancak ameliyatla çözümlenen bir þekil bozukluðudur.

Belkemiði eðriliði, özellikle yaþlýlarda oldukça sýk rastlanan bir durumdur. Eðriliðin en yaygýn biçimi ise kamburluktur. Belkemiðinin arkaya, dýþa doðru aþýrý eðrilmesine kamburluk kifoz denir...

genellikle belkemiðinin yana doðru eðriliðiyle birlikte olur kifoskolyoz. Bazen bu biçim bozukluðu belirsizdir ama þiddetli olduðunda hasta dik duramaz ve sýrt kemikleri dýþa doðru çýkýntý yapar.

Nedenleri
Dörtte üçü çocukluk çaðýnda fark edilen olgularýn nedeni bilinmemektedir. Kemik tüberkülozu sonucu omurganýn zarar görmesi ise artýk pek sýk rastlanýlmayan bir nedendir. Çocuk felci kifoskolyoza omurganýn hem kamburlaþmasý hem yana eðilmesi neden olabilir. Çocuk felcinin göðsün bir yanýndaki kaslarý etkilemesi sonucu, bir yandaki kaslar geliþemezken ötekilerin normal geliþmelerini sürdürmeleri, omurgada eðrilme yapabilir. Yaþlýlarda belkemiði eðriliði osteoporozdan kaynaklanýr. Omurga kemikleri günden güne incelir ve sonunda bedenin aðýrlýðýný destekleyemeyecek hale gelerek ya bükülür ya da sýkýþarak ezilirler.

Belirtiler
Belkemiðinde doðuþtan biçim bozukluklarý genellikle belirtisizdir. Osteoporoz ise aðrýya neden olur ve kolaylýkla kýrýklar oluþabilir. Kifoskolyozda, belkemiðinin anormal biçimi, soluk alýrken kaburgalarýn aþaðý yukarý doðru düzenli hareketlerini önler ve akciðerlerin geniþlemesine engel olur. Bu yüzden hastalar diyafram hareketleriyle soluk alýrlar. Zamanla göðüs kafesi oynamaz hale gelir, soluk almak için daha fazla çaba harcanýr.

Ciddi durumlarda, hastada kronik bronþite benzeyen akciðer sorunlarý olur. Soluk darlýðý, öksürük ve balgam görülür. Kalp, akciðerlere kan pompalayabilmek için daha çok çalýþýp zorlanýr.

Tedavi
Belkemiði eðriliðini düzelten bir ameliyat yoktur. Bu yüzden göðsün ve kaburgalarýn esnekliklerini sürdürmelerini saðlamak önemlidir. Solunum kaslarýný çalýþtýran yüzme ve koþma gibi egzersizler çok yararlýdýr. Sigara, akciðerlerle ilgili sorunlarý artýrýr; sigaradan uzak durmak gerekir. Osteoporoz aðrýya neden olabilir ama aðrý, oldukça kýsa sürer ve aðrý kesicilere yanýt verir.

Kemik iliði iltihabý, yani osteomiyelit, eskiden çok ciddi sonuçlarý olabilen bir durumdu. Günümüzdeyse antibiyotikler ve modrn yöntemlerle genellikle tam olarak tedavi edilebilmektedir...

Kemik iliði iltihabý, kemikte, bakteriler ya da mantarlarla oluþan bir enfeksiyondur. Akut ya da kronik olabilen enfeksiyon, kemiðe kýrýklar, kirli yaralar ya da cerrahi giriþim sýrasýnda yerleþir.12 yaþýn altýndaki çocuklar, özellikle risk altýndadýr. Antibiyotiklerin bulunmasýndan önce ise hastalýk, kemikte biçim bozukluklarýna ve topallýða neden olabilmekteydi.

Nedenleri
Bakteriler kemiðe, cerrahi giriþim sýrasýnda ya da açýk kýrýðýn kemiðin kýrýk ucundan dýþarý çýktýðý durum bir komplikasyonu olarak yerleþebilir. Ancak iltihap baþka bir yerden, kan yoluyla da gelebilir. Bu yol, "hematojen yayýlma" olara bilinir ve kemik iliði iltihaplarýnýn yüzde 90ýndan sorumludur.

Kemik iliði iltihaplarýnýn çoðunun etkeni stafilokok türü bakterilerdir. Bu bakteriler çýban ya da apse gibi deri enfeksiyonlarýndan kanla kemiðe taþýnýrlar. Daha ender rastlanan bakterilerse, yeni doðan bebekler ya da lösemi gibi kan hastalýðý olan, enfeksiyonlara dayanýksýz kiþilerde kemik iliði iltihabýna neden olabilirler.

Belirtiler
Ýlk belirtiler, etkilenen bölgede aðrý, þiþlik ve irin oluþumudur. Ancak kemik sert bir yapý olduðundan, þiþlik içinde kalýr. Ýrin oluþumu kemikte apansýz basýnç artýþý yaratarak çok çabuk, bazen bir gecede ortaya çýkan þiddetli aðrýya neden olur. Bazen de kusma görülür ama her zaman ateþ vardýr. Enfeksiyon, uzun kemiklerin, diz ve dirsek çevresi gibi büyüyen uçlarýný etkiler. Bunun nedeni, oralardaki atardamarlarýn toplardamarlara açýlmayýþýdýr bunlara end-arter denir. Oraya kadar gelen bakteri kemiðe takýlýp kalýr. Kemik iltihabý yerleþtiðinde, irinin oluþturduðu basýnç kan akýþýný engeller ve kemiðin bazý bölümleri ölür. Zamanla irin deriyle açýlarak boþalabilir.

Antibiyotikler bulunmadan önce kemik iliði iltihabý yüzde 50 oranýnda ölümle sonuçlanmaktaydý. Bunun nedeni, iltihabýn kan yoluyla yayýlarak, akciðer gibi öteki orgnalarý da etkilemesiydi. Günümüzdeki tek tehlike, kronik kemik iliði iltihabýnýn oluþmasýdýr. Bu durumda iltihap, þiþlik ve irinle sürer; kemik zayýf düþer ve enfeksiyon zaman zaman yeniden akut biçim alýr.

Verem bakterileri de kemiðe gelerek iltihap oluþturabilirler. Genellikle akciðerlerden doðrudan omur kemiklerine yayýlýrlar. Bu tip iltihap yavaþ ilerler ama kemiði aþýndýrýr; geriye yalnýzca diskler, yani omurlar arasýndaki bað dokusu kalýr. Kemikler hasara uðradýkça beden aðýrlýðýný taþýyamaz hale gelirler ve omurga bükülerek, kamburluða neden olur. Sýrtta oluþan bu belirgin eðriliðe "kifoz" denir. Verem enfeksiyonu teþhisi röntgen incelenmesiyle konulabilir.

Tedavi
Akut kemik iliði iltihabýnýn baþlangýç evresinde tedavi edilmesi gerekir. Bir kez ölü kemik dokularý ortaya çýkarsa, kronik kemik iliði iltihabýnýn yerleþmesi kolaylaþýr. Hastayý hastaneye yatýrmak gerekir. Doktorlar enfeksiyona neden olan bakterinin saptanmasý için kan örnekleri alýrlar. Antibiyotik, önce damardan, sonra aðýzdan verilir. Bazen de ameliyatla kemiklere ufak delikler açýlýr. Bu iþlem enfeksiyonun yarattýðý basýncý kaldýrýp hastayý rahatlatýr. Ayrýca doktorlara irini inceleyerek, verdikleri antibiyotiðin bakteriler üstünde etkili olup olmadýðýnný anlama fýrsatý verir.

Kronik kemik iliði iltihabý tedavisinde yalnýzca antibiyotik yetersiz kalýr. Ýltihaplý ve ölü kemik dokusunun ameliyatla alýnmasý gerekir. Eðer kronik kemik iliði iltihabý çok yayýlmýþsa, söz konusu organýn ampütasyonu, yani kesilmesi gerekebilir.

Erken tedaviyle akut kemiði iliði iltihabý tam olarak iyileþtirilebilir. Günümüzün güçlü antibiyotikleriyle iyi sonuçlar alýnmaktadýr ancak tedavinin baþarýsý olabildiðince erken davranmaya baðlýdýr. Tedaviye baþlandýktan sonra da hastanýn yakýndan izlenmesi gerekir.

Kendiliðinden kýrýlabilecek kadar incelmiþ kemikler ve beyni sýkýþtýran, kalýnlaþan kafatasý, bir çeþit kemik hastalýðý olan Paget hastalýðýnýn en kötü belirtileridir...

Paget hastalýðý kemiklerde zayýflamalar ve biçim bozukluklarý ile kendini gösterir. Hastalýk 1870 yýlýnda Sir James Paget tarafýndan tanýmlanmýþtýr. Belirtiler ve tedavi konusundaki bilginin artmýþ olmasýna karþýlýk, hastalýðýn oluþma mekanizmasý hâlâ çözülememiþtir.

Nedenleri
Araþtýrmalarýn sürmesine karþýlýk, kemiklerde ani büyümeye yol açabilecek bir neden bulunamamýþtýr. Genetik geçiþ kanýtlanamamýþtýr ama bazý ailelerde hastalýða daha çok rastlanmasý dikkat çekicidir.

Belirtiler
Paget hastalýðýna yakalanmýþ birçok insanda aþaðý yukarý hiçbir belirti olmaz. Bazen de dayanýlmayacak kadar aðýr belirtiler ve önemli komplikasyonlar olabilir. Taný, röntgenle konur: Kemik üstünde açýk ve koyu renkli alanlar birlikte görülür. Daha çok kafatasý, omurga, leðenkemiði, uylukkemiði ve kavalkemiði etkilenir. Sertliðini ve dayanýklýlýðýný yitirmiþ olan uzun kemikler bedenin aðýrlýðý altýnda dýþa doðru eðilerek biçim bozukluklarýna yol açarlar. Röntgen filmlerinde garip kemik yapýlarý görülür. Uylukkemiðinin yuvarlak ucunda belirgin þiþlikler ortaya çýkar. Kafatasý kalýnlaþýr ve yumrulu bir görünüm kazanýr.

Bu deðiþiklikler, kemik hücrelerinin aþýrý çalýþmasýyla rezorpsiyon adý verilen bir tür kemik yýkýmýnýn 10 - 20 kat artmasý sonucu ortaya çýkar. Bu hastalýkta yeni yapýlan kemik dokusu daha az esnek ve kýrýlmaya daha yatkýndýr. Sonuçta, en hafif çapma bile kýrýlmaya yol açabilir. Ýleri vakalarda kemikler öylesine zayýflar ki hiçbir çarpma ya da düþme olmaksýzýn kendiliklerinden kýrýlýrlar.

Paget hastalýðýnýn en kötü belirtilerinden biri de aðrýdýr. Aðrý, büyüyen kemiklerin sinirlere baský yapmasýna baðlý olabilir ama asýl neden, kemiðin yapýsýnda ortaya çýkan deðiþikliklerin bedenin aðrý yollarýný oluþturan yapýyý uyarmasýdýr.

Tedavi
Kulaktan gelen sinirlere kemik dokusunun yaptýðý basýnç saðýrlýða yol açabilir. Kulak içinde ses iletimini saðlayan kemikçiklerin hastalýk nedeniyle biçimsel bozukluklara uðramalarý da saðýrlýða neden olabilir. Sözgelimi, Beethovenin saðýrlýðýnýn Paget hastalýðýna baðlý olduðu sanýlmaktadýr.

Büyüyen kemiklerin görme sinirine verdiði zarar körlüðe yol açabilir. Ama en büyük tehlike, kafatasýnýn yumuþayan alt kýsmýnýn beyinsapýný etkilemesidir. Bu durumda hasta soluk alma gibi yaþamsal iþlevlerin kontrolünü yitirir.
Tedavisi günümüzde, geçmiþe oranla çok geliþmiþtir. Ýlaçlarla hastalýðýn belirtileri kontrol altýnda tutulabilmektedir. Kalsitonin hormonunun verilmesi, bu hormonun yapým - yýkým dengesini saðlamada etkili olmasý sonucu, çok yararlý olmaktadýr. Hastalýk yüzünden bozulmuþ olan denge, belli ölçüde düzeltilebilmektedir. Ýlaçlarýn etkisiyle kemiðin yapým - yýkým hýzý yavaþlar ve kemik üstündeki deride hastalýk sýrasýnda görülen sýcaklýk artýþý normale döner. Ýlaç çoðu zaman aðrýyý da etkiler. Ancak her gün iðne yapýlmasý gerekir ve bazen yan etki olarak mide bulantýsý olabilir. Mitramisin adlý bir baþka ilacýn tek bir dozu ise, bir - iki yýl süreyle rahatlýk saðlar. Ancak bu ilaç karaciðer hasarýna yol açabilmektedir. Bu amaçla kullanýlan bir baþka ilaç da aspirindir. Ancak aspirinin yüksek dozlarý da zararlý olabilmektedir. Paget hastalýðý günümüzde tam olarak tedavi edilmese de ilaçlarla belirtilerin çoðu giderilebilmektedir. Ayrýca ileride, yapýlan araþtýrmalarýn iyi sonuçlar vereceði umulmaktadýr.